ทุกวันนี้ใครๆ ก็พูดว่าแค่มีสินค้าคุณก็เป็นเจ้าของธุรกิจของตัวเองได้ไม่ยาก แต่การแค่มีสินค้าไม่ได้แปลว่าคุณจะขายสินค้าหรือบริการนั้นได้เสมอไป เพราะการที่ลูกค้าตัดสินใจซื้อของสินค้าของเราได้นั้น เราจะต้องทำให้ธุรกิจของเราป็นที่รู้จักและโดดเด่นในใจของลูกค้าเสียก่อน — ซึ่งสิ่งหนึ่งที่จะเป็นตัวช่วยสำคัญที่จะทำให้ธุรกิจของคุณเป็นที่รู้จักและโดดเด่นจากคู่แข่งได้ก็คือการ ‘สร้างแบรนด์’
การเริ่มต้น ‘สร้างแบรนด์’ คุณจะต้องเริ่มตั้งคำถามกับธุรกิจของคุณก่อนว่า ‘เราอยากให้ธุรกิจของเรามีอัตลักษณ์(Brand Identity) หรือภาพจำแบบไหนต่อคนภายนอก’ โดยขั้นแรกคุณควรจะตอบคำถามเหล่านี้กับตัวเองให้ได้เสียก่อน..
1. ธุรกิจของเรามีเป้าหมายที่จะส่งมอบคุณค่าหรือประโยชน์อะไรให้กับคนบนโลกนี้
สำหรับการกำหนดเป้าหมาย เพื่อการ ‘สร้างแบรนด์’ อาจไม่ได้หมายถึง เป้าหมายที่เป็นจำนวนเงิน แต่มันคือการกำหนด business purpose หรือ ความจำเป็นของการมีอยู่ของธุรกิจของเรา เราสร้างธุรกิจนี้ไปเพื่ออะไร เป็นการกำหนดจุดยืน ตัวตนและความเชื่อที่เรายึดมั่นในการทำธุรกิจ เพื่อที่จะช่วยให้เราไม่หลงทางหรือกังวลกับคู่แข่งรอบตัว ตัวอย่างเช่น
— บริษัท ‘Good Morning‘ มีเป้าหมายที่จะช่วยให้คนรู้สึกอยากจะตื่นเช้ามากขึ้น สามารถตื่นเช้าได้อย่างสดใสและมีความสุข พร้อมเริ่มเช้าวันใหม่ทุกวัน ผ่านการขายสินค้าในชีวิตประจำวันที่จะช่วยให้การทำกิจกรรมยามเช้ามีความหมายและสนุกมากขึ้น
2. สิ่งที่ทำให้ธุรกิจของเราโดดเด่นและแตกต่างจากคู่แข่งคืออะไร
การที่เราจะรู้ได้ว่าเราโดดเด่นและแตกต่างจากคู่แข่งอย่างไร เราจะต้องเริ่มจากการเข้าไปศึกษาตลาดว่าใน industry ที่เราอยู่ มีใครเป็นคู่แข่งของบริษัทเราบ้าง และวิเคราะห์ว่าแต่ละบริษัทมีเป้าหมาย จุดยืน หรือจุดแข็งที่แตกต่างกับเราอย่างไร เพราะการที่เราสามารถทำให้เราแตกต่างจากคู่แข่งได้ จะเป็นจุดที่ทำให้คนมองเห็นตัวตนของเรา สามารถจดจำและนึกถึงเราได้ง่ายมากขึ้น ยกตัวอย่างความแตกต่างของ 2 บริษัทภาพยนตร์อนิเมชั่น อย่าง ‘Walt Disney‘ และ ‘Studio Ghibli‘
— บริษัท ‘Walt Disney’ ตั้งเป้าหมายไว้ว่าจะเป็นบริษัทที่ให้ความบันเทิงชั้นนำระดับโลกจากการสร้างความสนุกสนาน ให้ข้อมูล และสร้างแรงบันดาลใจให้กับคนทั่วโลก ผ่านพลังของการเล่าเรื่องที่มีความเป็นเอกลักษณ์ ความคิดสร้างสรรค์ และใช้นวัตกรรมด้านเทคโนโลยีที่ไม่เหมือนใคร
— บริษัท ‘Studio Ghibli‘ มีเป้าหมายที่จะถ่ายทอดเรื่องราวของจิตวิญญาณในเบื้องลึกของมนุษย์ที่ได้รับปลดปล่อยออกมาเป็นในรู้แบบของความสุขและความเศร้าในชีวิต ผ่านการสร้างภาพยนตร์อนิเมชันเชิงปรัชญาที่มีความสมจริงและมีคุณภาพสูง
จะเห็นได้ว่าเป้าหมาย จุดยืน ภาพลักษณ์ จุดเด่นของภาพยนตร์ และแนวทางของการสร้างอนิเมชั่นของ 2 ค่ายนี้ มีความแตกต่างกันอย่างชัดเจน ‘Walt Disney’ เน้นสร้างความสนุกสนาน สร้างแรงบันดาลใจ จุดเด่นคือความคิดสร้างสรรค์ในการเล่าเรื่องที่เป็นเอกลักษณ์และใช้นวัตกรรมและเทคโนโลยีที่ไม่เหมือนใคร ส่วน ‘Studio Ghibli‘ เน้นสร้างแนวคิดเชิงปรัชญาเกี่ยวกับการใช้ชีวิต ใช้การเล่าเรื่องจากชีวิตประจำวันทั่วไปของคนธรรมดาและใช้การวาดภาพยนตร์อนิเมชันแบบดั่งเดิมที่เน้นความสวยงามและคุณภาพมากกว่า
3. กลุ่มลูกค้าของคุณคือใคร มีบุคลิก นิสัยเป็นอย่างไร และเขามีความต้องการที่จะทำอะไรอยู่
การเลือกกลุ่มเป้าหมายหรือกลุ่มลูกค้าหากเรามีเป้าหมายที่ชัดเจน การกำหนดกลุ่มเป้าหมายก็สามารถทำได้ไม่ยาก ซึ่งการที่เรากำหนดกลุ่มเป้าหมาย เพื่อช่วยให้เรามองเห็นภาพของแบรนด์ของเราชัดขึ้น สามารถสร้างแบรนด์ให้มีภาพลักษณ์สอดคล้องไปกับบุคลิก นิสัย ความเชื่อและความต้องการของกลุ่มเป้าหมายมากขึ้น
ซึ่งเมื่อเราตอบคำถามทุกอย่างออกมาได้แล้ว เราก็จะนำสิ่งเหล่านี้มาออกแบบเป็นองค์ประกอบต่างๆ ที่ทำให้เกิด Brand Identity ของธุรกิจเราขึ้นมา ผ่านการทำ ‘คู่มือการใช้แบรนด์’ หรือ ‘Brand Kits’ ซึ่งสามารถดูองค์ประกอบได้จากบทความต่อไป